Chương 909: Thịnh thế Trường An
Chương 909
Từ nhỏ ta đã biết, mẫu thân ta khác với người thường.
Đôi khi nàng sẽ nói ra những lời rất lạ, người ngoài nghe không hiểu rõ, lại kiêng dè thân phận của nàng nên cũng không dám hỏi thêm.
Ta lại là một đứa trẻ thích truy nguyên đến tận cùng.
Mỗi lần nàng nói ra những lời như vậy, ta nhất định phải kéo nàng lại, hỏi cho ra lẽ mới chịu thôi.
Mỗi lần như thế, nàng đều phải hao phí rất nhiều tâm lực mới có thể giảng giải cho ta hiểu.
Cho dù có lúc không thể nói rõ ràng, nàng cũng sẽ dùng đủ mọi cách để ta hiểu được đại khái. Nhưng nàng chưa từng tỏ ra mất kiên nhẫn.
Chỉ là sự kiên nhẫn ấy dường như chỉ dành cho ta, cho Hoàn Triết và cho phụ thân. Với những người khác, nàng lại chưa từng có.
Năm mẫu thân vừa đăng cơ, khắp nơi trong thiên hạ đều rơi vào cảnh đói nghèo, thiên tai liên miên.
Thế nhưng nàng không chọn giảm thuế hay nghỉ dịch, trái lại còn trưng thu một lượng lớn lao dịch để đào kênh, sửa đường.
Những con kênh nàng muốn đào, những con đường nàng muốn mở, không phải chỉ nối liền một hai tòa thành, mà là trải khắp nửa giang sơn.
Khi nàng đề xuất chính sách này, gần như vấp phải sự phản đối của tất cả mọi người. Ai nấy đều cho rằng nàng viển vông, xa rời thực tế.
Trong mắt họ, việc xây đường nối Tây Nhung với Tây Bắc là để giao thương trà, muối, tơ lụa, mua bán chiến mã, trâu bò, dê cừu - đó là chuyện của vùng phồn hoa.
Thế nhưng trên bản đồ Đại Vũ mà mẫu thân vẽ ra, những con đường ấy lại dẫn đến những vùng quê nghèo nàn cằn cỗi.
Ở đó, người dân đến bữa cơm còn ăn không no, lấy đâu ra nhân lực để đào kênh sửa đường?
Vậy mà nàng vẫn một mực làm theo ý mình, đến cả phụ thân cũng không khuyên nổi, hai người còn vì việc này mà tranh cãi không chỉ một lần.
Cuối cùng, mẫu thân tốn không ít lời lẽ mới khiến phụ thân hiểu được tầm quan trọng của việc đào kênh sửa đường.
Cũng chính khi ấy, nàng để lại trong lòng ta một câu nói mà ta ghi nhớ suốt đời:
Muốn giàu thì phải mở đường, dù là đường bộ hay đường thủy.
Phụ thân nhượng bộ, lại trải qua nhiều phen trắc trở, mới đẩy được chính sách ấy ban bố khắp thiên hạ.
Quả nhiên, trong thời gian đầu, chính sách đào kênh sửa đường khiến dân oán sôi sục, bá quan phản đối không ngừng.
Thiên hạ mắng nàng suốt nhiều năm, thậm chí gọi nàng là hôn quân, yêu hậu. Nhưng nàng đều làm như không nghe thấy.
Không biết từ khi nào, những lời mắng chửi ấy dần dần ít đi.
Khoảng sáu, bảy năm sau, cục diện bỗng nhiên xoay chuyển long trời lở đất.
Sau khi đào kênh, phương Bắc gặp hạn hán thì có kênh dẫn nước tưới ruộng; phương Nam gặp lũ lụt thì có đường thoát nước xả lũ.
Sau khi mở đường, những người dân sống trong vùng núi khó canh tác có thể mang sản vật núi rừng xuống chợ trao đổi lương thực.
Thương nhân bên ngoài cũng có thể vào núi thu mua dược liệu, lâm sản.
Khi việc xây dựng trên toàn quốc dần hoàn thiện, những người từng chất vấn rằng dân ăn không no lấy đâu ra sức đào kênh sửa đường, cũng đều im lặng.
Những lao dịch bị trưng dụng đều nhận được thù lao không hề ít, thậm chí còn nhiều hơn thu nhập từ việc cày ruộng.
Dĩ nhiên, trong quá trình thi hành chính sách, không tránh khỏi quan lại tham ô, ức hiếp dân lành.
Nhưng một khi bị phát hiện, đều bị xử phạt cực nghiêm, đủ sức răn đe phần lớn tham quan ô lại.
Mẫu thân còn thiết lập cơ quan giám sát trên toàn quốc, chuyên lắng nghe tiếng dân, giải quyết kiện tụng, giám sát bá quan.
Dần dần, “hôn quân yêu hậu” trong miệng thiên hạ biến thành “nhân quân hoàng hậu”.
Thần Tích ta thật sự là có phúc.
Thế nhưng mẫu thân cũng có lúc bất lực.
Nàng thường thở dài hối hận, nói rằng nếu sớm biết mình sẽ đến thế giới này thì nên học khoa học tự nhiên; cho dù không được, ít nhất cũng nên học nông học, để có thể bồi dưỡng ra giống cây trồng năng suất cao.
Ta biết, điều khiến mẫu thân hối hận đến vậy, hẳn là chuyện rất đáng tiếc.
Lần này ta truy hỏi đến cùng nhưng mẫu thân lại không thể trả lời, bởi chính nàng cũng chỉ hiểu biết nửa vời về những lĩnh vực ấy.
Khi ta lớn thêm một chút, mẫu thân và phụ thân cũng sẽ luân phiên gác lại chính sự, dẫn ta và ca ca du ngoạn sông núi.
Có một lần, chúng ta đến Giang Nam trù phú.
Chính vụ bận rộn, ngoài đồng ruộng nông dân mồ hôi như mưa, cần mẫn lao động.
Mẫu thân hỏi ta và ca ca:
“Các con thấy được điều gì?”
Thời gian đã quá lâu, ta không còn nhớ ca ca trả lời thế nào. Chỉ nhớ câu trả lời của ta:
“Con thấy bách tính giàu có, quốc thái dân an.”
Sau khi hai vị thánh thượng cùng lâm triều, Đại Vũ nhanh chóng bước vào thời kỳ phồn thịnh.
Thiên tai, nhân họa, đói kém ngày càng ít.
Thiên hạ không ai không ca tụng thịnh thế thái bình.
Ngay cả khi đọc sử sách, ta cũng từng cho rằng đó chính là như vậy.
Thế nhưng mẫu thân lại lắc đầu:
“Ta thấy sự ngu muội và khốn đốn.”
Ta không hiểu.
Bách tính ăn no mặc ấm, chẳng phải là điều tốt nhất rồi sao?
Mẫu thân chậm rãi nói:
“Hiện tại sự giàu có của bách tính chỉ là vật chất. Họ cần cù lao động, đổi lấy cuộc sống đủ ăn đủ mặc - đó đương nhiên là chuyện tốt.”
“Nhưng tinh thần của họ vẫn dừng tại chỗ cũ. Đời đời sinh ra trên mảnh đất này, lớn lên trên mảnh đất này, rồi chết cũng trên mảnh đất này.”
Ta vẫn không hiểu:
“Như vậy không tốt sao?”
Mẫu thân đáp:
“Tốt, mà cũng không tốt. Tốt ở chỗ họ gặp được minh quân hiền thần. Nhưng không tốt ở chỗ, nếu gặp hôn quân gian thần, thiên tai nhân họa ập đến, họ chỉ còn biết ngửa mặt khóc trời.”
“Giáo dục ngu dân quả thật có thể giữ vững giang sơn, nhưng sự vững chắc ấy là đổi bằng vô số đau khổ, bằng việc tự trói buộc mình.”
Ta hỏi:
“Vậy phải làm thế nào, thưa mẫu thân?”
Nàng nhìn cánh đồng, đáp:
“Chấn hưng giáo hóa, bồi dưỡng nhân tài, cải tiến công cụ.”
“Hoàn Triết, Thần Tích, đó là việc của thế hệ các con.”
Ta hiểu, mẫu thân đã dùng cả đời mình để đổi lấy sự no đủ cho bách tính.
Năm ta mười lăm tuổi, được sắc phong làm Hoàng thái nữ.
Dù quá trình sắc phong gặp không ít trở ngại nhưng so với hoàng tổ mẫu và mẫu thân năm xưa, đã nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
Một là vì phụ thân và mẫu thân đủ năng lực quét sạch chướng ngại, nâng đỡ ta vào Đông cung.
Hai là vì Đại Vũ lúc này tư tưởng đã cởi mở, tư tưởng trọng nam khinh nữ bị suy yếu rất nhiều.
Ba là…
Năm tám tuổi, ta từng trải qua đậu mùa, như thoát thai hoán cốt, tâm chí càng thêm kiên định.
Ta không còn nóng vội bốc đồng, ca ca cũng không còn chần chừ do dự. So với sự ôn hòa ổn trọng của huynh trưởng, ta càng cứng rắn và quyết đoán hơn.
Mười tuổi theo phụ mẫu vào triều học việc, mười ba tuổi bắt đầu tham chính, ta chưa từng lùi bước.
Khi phụ thân và mẫu thân hỏi chúng ta muốn lấy phong hiệu gì, ta lập tức chọn chữ “Minh”, còn ca ca chọn chữ “Hiền”.
Minh quân, hiền thần.
Ta được phong Hoàng thái nữ, ca ca được phong Hiền vương.
Quan hệ huynh muội của chúng ta rất tốt, hoàn toàn không giống như người ngoài suy đoán - vì ngôi vị mà tranh giành sống chết.
Ngày sắc phong, ta đến trước cửa phòng ca ca, bình thản hỏi huynh ấy có cảm thấy không cam lòng hay không.
Dù sao huynh ấy cũng rất xuất sắc, lại có không ít người cho rằng nên theo chế độ trưởng tử kế thừa.
Nếu huynh thật sự muốn tranh, chỉ riêng thân phận hoàng tử cũng đã khiến ta tự nhiên kém một bước.
Huynh chỉ mỉm cười ôn hòa, bảo ta đừng nghĩ nhiều.
Nhưng ta không thể không nghĩ.
Ta không sợ huynh tranh ngôi, chỉ sợ tình cảm huynh muội không còn như trước.
Huynh cười nói:
“Ta không muốn mỗi khi suy nghĩ việc trọng đại, lại bị cả đám người vây quanh phun nước bọt vào mặt.”
Huynh xoa đầu ta, cười đầy chiều chuộng:
“Chỉ cãi nhau với một mình muội thôi ta còn không thắng, huống chi là đối phó cả triều văn võ?”
Ta bật cười theo huynh.
Đúng vậy, tính tình ca ca ôn hòa như thế, làm sao ứng phó nổi đám quan viên hùng hổ bức người?
Sau này, ta đăng cơ xưng đế, ca ca phò tá ta suốt mười năm.
Bất chấp sự ngăn cản của ta, huynh lên con thuyền viễn dương khổng lồ, dong buồm hướng về những chân trời xa xôi hơn.
Giữa những lo lắng triền miên của ta, ca ca mang về thứ mà mẫu thân từng nhắc đến năm xưa - giống cây trồng có thể nuôi sống nhiều người hơn.
Lúc ấy ta mới nhớ lại, năm đó ở Giang Nam, khi mẫu thân hỏi chúng ta thấy gì, hóa ra ca ca nhìn thấy sự vất vả của bách tính, cả đời lao lực cũng chỉ đổi được cái ăn cái mặc.
Mẫu thân từng nói với ca ca, có lẽ ở nơi biển xa, tồn tại những giống cây có năng suất cao hơn.
Ta ghi nhớ “chấn hưng giáo hóa, bồi dưỡng nhân tài, cải tiến công cụ”, còn ca ca ghi nhớ “ngoài biển có giống cây trồng năng suất cao”.
Huynh nói sóng gió trên biển dữ dội, hiểm nguy khôn lường, nhưng mỗi lần sinh tử kề cận, huynh đều nghĩ rằng - muội muội của huynh vẫn đang chờ huynh trở về.
Chính ý niệm ấy đã chống đỡ huynh vượt sóng chém gió, lèo lái con thuyền, quyết tâm hồi hương.
Về sau, phụ thân và mẫu thân tuổi cao, không còn tinh lực bôn ba như ca ca, chỉ du ngoạn khắp Đại Vũ, ghi chép những điều mắt thấy tai nghe.
Ta ngồi trên phượng tọa, theo từng trang bút ký của họ, nhìn thấy non sông gấm vóc, thịnh thế Trường An.